سر گذشت

روش امام جواد (عیه السلام) برای ترویج آیات الهی

امام جواد علیه‌السلام در طول زندگی کوتاه اما پربار خویش، برای صیانت از حقایق قرآن و اسلام و تبیین تعالیم حیات‌بخش اسلام، تلاش کرد و با وجود کمی سن، با هوشمندی، درایت و قاطعیت، به هدایت عمومی پرداخت و با مخالفان نیز آگاهانه مقابله کرد.
دوران امامت

امام نهم شیعیان، امام جواد علیه‌السلام در سال ۱۹۵ق. در مدینه متولد شد. نام آن بزرگوار، محمد و معروف به جواد و تقی است. رضی و متقی نیز از دیگر القاب او هستند.
امام محمد تقی علیه‌السلام هنگام وفات پدر، ۸ ساله بود و پس از شهادت جانگداز امام رضا علیه‌السلام، در سال ۲۰۳ق. به امامت رسید.
دوران هفده ساله امامت او با حکومت مأمون و معتصم، خلفای عباسی، همزمان بود. هنگامی که امام رضا علیه‌السلام به دعوت مأمون از مدینه به توس رفت، امام جواد علیه‌السلام که کودک بود، مانند دیگر افراد خانواده امام رضا علیه‌السلام در مدینه ماند و در سال ۲۰۲ق. برای دیدار پدر به مرو رفت؛ سپس به مدینه بازگشت.

امام در بغداد

پس از شهادت امام رضا علیه‌السلام مأمون به بغداد رفت. او که از کمالات علمی و معنوی امام جواد آگاه بود، وی را از مدینه به بغداد دعوت کرد؛ اما دولت‌مردان حکومت عباسی و اطرافیان مأمون، از این اقدام، ناخشنود بودند؛ به ویژه آن که مأمون تصمیم داشت دختر خود، ام الفضل را به همسری امام جواد علیه‌السلام در آورد.
مأمون برای این که آنها را از مقام علمی و فضل آن حضرت آگاه کند، در بغداد، مجلس بحثی میان او و دانشمندان بزرگ آن روزگار ترتیب داد. در این مجلس، امام علیه‌السلام به پرسش‌های دانشمندان پاسخ گفت و میزان دانش و هوش وی بر آنان آشکار شد و پس از آن، مأمون دختر خود را به همسری امام علیه‌السلام درآورد.

سفر حج و شهادت

امام جواد علیه‌السلام پس از چندی به سفر حج رفت و از آن جا به مدینه بازگشت و تا پایان خلافت مأمون در آن شهر ساکن بود. پس از مرگ مأمون به دستور معتصم عباسی، در سال ۲۲۰ق. به همراه همسرش، ام الفضل، به بغداد رفت و به دستور معتصم، مسموم شد و در همان سال وفات یافت.

شخصیت و مقام علمی امام

امام جواد علیه‌السلام را همه مسلمانان، عالمی بزرگ می¬دانستند. وی انسانی بردبار، نیکو سخن، عابد و بسیار باهوش بود. حدیث‌های بسیاری از آن امام، در کتاب‌های حدیث، مانند عیون اخبار الرضا، تحف العقول، مناقب و بحارالانوار نقل شده است.
در دوره‌ای که فرقه‏های مختلف اسلامی و غیراسلامی رشد و نمو یافته بودند و دانشمندان بزرگی در این دوران زندگی می¬کردند و علوم و فنون سایر ملت‌ها پیشرفت کرده بود و کتاب‌های زیادی به زبان عربی ترجمه و در دسترس قرار گرفته بود، امام جواد علیه‌السلام با وجود کمی سن، وارد بحث‌های علمی شد و با سرمایه خدایی، احکام اسلامی را مانند پدران و اجداد بزرگوارش گسترش داد و به تعلیم و ارشاد عمومی پرداخت.

ترویج آیات قرآن

امام جواد علیه‌السلام اعتقاد داشت که آیات الهی باید در جامعه فراگیر شوند و تمام مسلمانان در گفتار، رفتار و استدلال‌ روزمره خود، از قرآن و معارف بلند آن بهره گیرند و به همین جهت خودش‏ سعی می‏کرد در گفت‌وگوها و معاشرت و برخورد با مردم، از آیات قرآن استفاده کند.
قاسم بن عبدالرحمن به مذهب زیدیه گرایش داشت؛ اما با شنیدن آیاتی از قرآن که امام جواد علیه‌السلام برایش قرائت کرد، با حقیقت آشنا شده و به امامت امام جواد علیه‌السلام و سایر ائمه علیهم‌السلام اعتقاد پیدا کرد.
امام جواد علیه‌السلام از تفسیرهای نابه‌جا و غیر عقلانی آیات قرآن جلوگیری می‌کرد و دانشمندان را به فهم صحیح آیات، راهنمایی می‏کرد.

بخشش

بخشش در راه خدا، یکی از ویژگی‌های بارز اهل ‏بیت علیهم‌السلام است و آنان برای جلب رضایت پروردگار، کمک‌های فراوانی به نیازمندان می‏کردند. نهمین پیشوای مسلمین، امام جواد علیه‌السلام نیز مانند اجداد بزرگوار خود به مستمندان کمک می‏کرد.
برنامه عملی امام جواد علیه‌السلام براساس نامه‏ای بود که از طرف پدر بزرگوارش، امام رضا علیه‌السلام از خراسان برای وی فرستاده شده بود. امام رضا علیه‌السلام در این نامه به فرزندش چنین نوشت: «من به خاطر حقی که بر تو دارم، از تو می‏خواهم که هرگاه تصمیم به خارج شدن از منزل داری، از درِ بزرگ داخل و خارج شوی. هنگامی که سوار مرکب خود می‏شوی، همراه خود طلا و نقره بردار و هر کس از تو درخواست کمک نمود، به او نیکی کن…».

پرسمان

برچسب ها

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

5 × سه =

بستن